รู้จักปรากฎการณ์ Polar Vortex

กุมภาพันธ์ 12, 2019 
0


ขณะที่ประเทศไทยเรากำลังเผชิญวิกฤตฝุ่นควันพิษ ปลายเดือนมกราคมที่ผ่านมาหลายเมืองทางตอนกลางและตะวันออกของประเทศสหรัฐอเมริกาก็กำลังเผชิญกับสภาพอากาศหนาวเย็นสุดขั้วติดลบกว่า 50 องศาเซลเซียส ต่ำสุดในรอบ 20 ปี เหตุการณ์เช่นนี้ไม่ใช่เกิดเป็นครั้งแรกในสหรัฐฯ หากเคยเกิดขึ้นแล้วเมื่อต้นเดือนมกราคม ปี พ.ศ.2557 ซึ่งถูกอธิบายปรากฎการณ์นี้ว่าโพลาร์วอร์เท็กซ์

โพลาร์วอร์เท็กซ์(Polar Vortex) คือมวลอากาศเย็นซึ่งปรกติปกคลุมอยู่บริเวณขั้วโลกเหนือ และถูกล้อมรอบด้วยมวลอากาศที่อุ่นกว่าในบริเวณเขตอบอุ่น แนวปะทะระหว่างมวลอากาศเย็นกับมวลอากาศอุ่นทำให้เกิดกระแสลมแรงพัดจากทิศตะวันตกไปทิศตะวันออก (ตามทิศทการหมุนรอบตัวของโลก) เรียกว่า polar jet stream

กระแสลมกรดขั้วโลกนี้มีความเร็วลมถึง ๑๖๐ กิโลเมตรต่อชั่วโมง ทำหน้าที่เป็นแนวผนังเป็นวงกักมวลอากาศเย็นหรือโพลาร์ วอร์เท็กซ์ไว้ในเขตขั้วโลกเหนือ ไม่ให้ไหลต่ำลงมาในเขตอบอุ่น

แต่หากกระแสลมกรดขั้วโลกอ่อนกำลัง แนวผนังจะเลื่อนต่ำลงและเริ่มบิดเบี้ยว ทำให้มวลอากาศเย็นแผ่ลงมาในเขตละติจูดต่่ำๆ ในพื้นที่บางส่วนได้ เรียกว่า polar vortex collapse

การพังทลายของโพลาร์วอร์เท็กซ์จึงทำให้ผู้คนในทวีปอเมริกาเหนือต้องเผชิญกับทั้งกระแสลมและมวลอากาศเย็นที่เคลื่อนลงมาจากขั้วโลก

นักวิทยาศาสตร์บางคนมีความเห็นว่าภาวะโลกร้อนที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของโลก โดยเฉพาะบริเวณขั้วโลกเหนือที่อุ่นขึ้น และการสูญเสียแผ่นน้ำแข็งทะเล มีส่วนทำให้กระแสลมกรดขั้วโลกอ่อนกำลังลง และการพังทลายของโพลาร์วอร์เท็กซ์ยังใช้อธิบายปรากฎการณ์การเกิดอากาศหนาวเย็นสุดขั้วในแถบยุโรปเมื่อปี พ.ศ.2556 ด้วย โดยเชื่อว่านับจากนี้ปรากฎการณ์หนาวเย็นสุดขั้วจะกลายเป็นสภาพภูมิอากาศปรกติที่ต้องเผชิญกันทุกปี

วนันต์ญา ดวงตานน (นักศึกษาฝึกงาน) : รายงานวิจิตต์ แซ่เฮ้ง : ถ่ายภาพ ประชาชนในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑลหันมาใส่หน้ากากป้องกันฝุ่นตั้งแต่ช่วงปลายเดือนธันวาคม ๒๕๖๑ ถึงเดือนกุมภาพันธ์ ๒๕๖๒ ตั้งแต่ปลายธันวาคมปี ๒๕๖๑ จนเข้ากุมภาพันธ์ปี
วิทย์คิดไม่ถึงดร. นำชัย ชีววิวรรธน์ [email protected]ปรากฏการณ์ทางวิทยาศาสตร์ที่พัวพันสังคม ชีวิต และจิตใจ ในแง่มุมใหม่ ๆ ที่คาดไม่ถึง อุปกรณ์รับประทานอาหารทำจากพลาสติก (ภาพ : https://en.wikipedia.org/wiki/Biodegradable_plastic ) เวลาพูดถึงพลาสติกเราจะนึกถึงวัสดุชนิดหนึ่งที่ทำมาจากสารปิโตรเคมี พูดง่าย ๆ คือเป็นพวกผลพลอยได้จากการกลั่นน้ำมัน อย่างถุงพลาสติกที่มีสมบัติน้ำหนักเบา เหนียว ยืดขยายตัวได้มาก ทำเป็นแผ่นบางมาก ๆ ได้ แต่ก็ขาดง่ายมากเช่นกัน  อันที่จริงแล้วพลาสติกมีหลายประเภทและบางอย่างก็ไม่ได้มีสมบัติบางข้อที่ว่ามา พลาสติกแทบทั้งหมดค่อนข้างย่อยสลายยาก การที่จะย่อยสลายได้หมดจนกลับคืนเป็นแร่ธาตุในธรรมชาติอาจต้องใช้เวลาเป็นร้อย ๆ พัน ๆ ปี แต่เพราะผลิตได้ง่าย ราคาไม่แพง จึงใช้งานกันอย่างเป็นล่ำเป็นสันมานาน เราจึงแวดล้อมด้วยพลาสติกแบบต่าง ๆ เต็มไปหมด ทั้งถุงหิ้ว แก้วกาแฟ เก้าอี้ ถัง หรือแม้แต่ชิ้นส่วนรถยนต์ กระแสความตื่นตัวเรื่องสิ่งแวดล้อมส่งผลกระทบรุนแรงมากขึ้นเรื่อย ๆ และบางครั้งก็ชวนให้สลดใจเป็นอย่างมาก เช่น ในกรณีเต่าทะเลที่มีพลาสติกเต็มท้องเพราะเข้าใจผิดว่าเป็นแมงกะพรุน หรือสัตว์ยักษ์แห่งมหาสมุทรอย่างวาฬที่ตายอย่างเป็นปริศนาก็พบพลาสติกจำนวนมากในท้องเช่นกัน
เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี จากการลงพื้นที่ภาคสนาม ถนนบางนาตราด เขตบางนา กรุงเทพฯ วันที่ ๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๑ ๑ ราวปี ๒๕๕๘-๒๕๕๙ ขณะที่หลายประเทศทั่วโลกรู้จัก PM2.5



ผู้ดูแล และลงข้อมูลประจำเวบไซต์ sarakadee.com








ใส่ความเห็น

อีเมล์ของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

วนันต์ญา ดวงตานน (นักศึกษาฝึกงาน) : รายงานวิจิตต์ แซ่เฮ้ง : ถ่ายภาพ ประชาชนในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑลหันมาใส่หน้ากากป้องกันฝุ่นตั้งแต่ช่วงปลายเดือนธันวาคม ๒๕๖๑ ถึงเดือนกุมภาพันธ์ ๒๕๖๒ ตั้งแต่ปลายธันวาคมปี ๒๕๖๑ จนเข้ากุมภาพันธ์ปี
วิทย์คิดไม่ถึงดร. นำชัย ชีววิวรรธน์ [email protected]ปรากฏการณ์ทางวิทยาศาสตร์ที่พัวพันสังคม ชีวิต และจิตใจ ในแง่มุมใหม่ ๆ ที่คาดไม่ถึง อุปกรณ์รับประทานอาหารทำจากพลาสติก (ภาพ : https://en.wikipedia.org/wiki/Biodegradable_plastic ) เวลาพูดถึงพลาสติกเราจะนึกถึงวัสดุชนิดหนึ่งที่ทำมาจากสารปิโตรเคมี พูดง่าย ๆ คือเป็นพวกผลพลอยได้จากการกลั่นน้ำมัน อย่างถุงพลาสติกที่มีสมบัติน้ำหนักเบา เหนียว ยืดขยายตัวได้มาก ทำเป็นแผ่นบางมาก ๆ ได้ แต่ก็ขาดง่ายมากเช่นกัน  อันที่จริงแล้วพลาสติกมีหลายประเภทและบางอย่างก็ไม่ได้มีสมบัติบางข้อที่ว่ามา พลาสติกแทบทั้งหมดค่อนข้างย่อยสลายยาก การที่จะย่อยสลายได้หมดจนกลับคืนเป็นแร่ธาตุในธรรมชาติอาจต้องใช้เวลาเป็นร้อย ๆ พัน ๆ ปี แต่เพราะผลิตได้ง่าย ราคาไม่แพง จึงใช้งานกันอย่างเป็นล่ำเป็นสันมานาน เราจึงแวดล้อมด้วยพลาสติกแบบต่าง ๆ เต็มไปหมด ทั้งถุงหิ้ว แก้วกาแฟ เก้าอี้ ถัง หรือแม้แต่ชิ้นส่วนรถยนต์ กระแสความตื่นตัวเรื่องสิ่งแวดล้อมส่งผลกระทบรุนแรงมากขึ้นเรื่อย ๆ และบางครั้งก็ชวนให้สลดใจเป็นอย่างมาก เช่น ในกรณีเต่าทะเลที่มีพลาสติกเต็มท้องเพราะเข้าใจผิดว่าเป็นแมงกะพรุน หรือสัตว์ยักษ์แห่งมหาสมุทรอย่างวาฬที่ตายอย่างเป็นปริศนาก็พบพลาสติกจำนวนมากในท้องเช่นกัน
เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี จากการลงพื้นที่ภาคสนาม ถนนบางนาตราด เขตบางนา กรุงเทพฯ วันที่ ๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๑ ๑ ราวปี ๒๕๕๘-๒๕๕๙ ขณะที่หลายประเทศทั่วโลกรู้จัก PM2.5