๑๒ ทุนไทยในต่างแดนต้องจับตา

กันยายน 12, 2017 
0


อังคาร-เก็บตกจากลงพื้นที่
บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี…จากการลงพื้นที่ภาคสนาม


tunthai1

ผังแสดงโครงการลงทุนของไทยในต่างประเทศ ๑๒ โครงการที่น่าจับตามอง จากคณะทำงานติดตามการลงทุนข้ามพรมแดนของไทย (ภาพ : The Mekong Butterfly)

tunthai2
ตัวอย่างเส้นทางการจดทะเบียนตั้งบริษัทเพื่อลงทุนทำธุรกิจในประเทศต่างๆ (ภาพ : The Mekong Butterfly)

เมื่อวันที่ ๑๑ กันยายน ๒๕๖๐ คณะอนุกรรมการด้านสิทธิมนุษยชนและฐานทรัพยากร และ คณะทำงานติดตามการลงทุนข้ามพรมแดนของไทย ได้จัดให้มีการประชุม “ติดตามผลการดำเนินงานตามมติคณะรัฐมนตรีว่าด้วยการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนจากการลงทุนข้ามพรมแดนของไทย อันเนื่องมาจากข้อเสนอแนะทางนโยบายของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ” ณ สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ศูนย์ราชการฯ แจ้งวัฒนะ

ชื่อหัวข้อการประชุมอาจจะยาวไปสักหน่อย โดยสรุปแล้วหมายถึงการประชุมเพื่อติดตามการลงทุนทั้งของภาครัฐและภาคเอกชนไทยในต่างประเทศนั่นเอง

tunthai3

แผนภูมิแท่งแสดงการลงทุนของไทยในกลุ่มประเทศอาเซียน ระหว่างปี พ.ศ.๒๕๔๘-๒๕๕๙ ไทยลงทุนในสิงคโปร์สูงที่สุด (ภาพ : The Mekong Butterfly)

การลงทุนในต่างประเทศ หรือ การลงทุนข้ามพรมแดน เริ่มตั้งแต่ช่วงปลายทศวรรษ ๑๙๘๐ หรือประมาณ พ.ศ.๒๕๒๘ เป็นต้นมา กลุ่มบริษัทแรกๆ ที่ไปลงทุนในต่างแดน เช่น ธนาคารกรุงเทพ, สหยูเนียน, S&P, ปูนซิเมนต์ไทย, เจริญโภคภัณฑ์ และมีการขยายตัวตามนโยบาย “เปลี่ยนสนามรบเป็นสนามการค้า” ของนายกฯ ชาติชาย ชุณหวัณ

ระหว่างปี พ.ศ.๒๕๔๘-๒๕๕๙ มีรายงานว่าการลงทุนสะสมของไทยในประเทศต่างๆ ทั่วโลกมีมูลค่าสูงถึง ๒,๕๖๒,๗๗๕.๙๕ ล้านบาท (หรือประมาณ ๒.๕ ล้านล้านบาท) เรียงจากการลงทุนมากไปน้อย คือ ประเทศในกลุ่มอาเซียน, ฮ่องกง, เกาะเคย์แมน, มอริเชียส, สหรัฐอเมริกา, เกาะบริติช เวอร์จิน เฉพาะกลุ่มอาเซียนมีการลงทุนในสิงคโปร์มากที่สุด รองลงมา คือ เมียนมาร์ เวียดนาม อินโดนีเซีย มาเลเซีย ลาว ตามลำดับ

มนตรี จันทวงศ์ หนึ่งในคณะทำงานติดตามการลงทุนข้ามพรมแดนของไทย ให้เหตุผลที่ภาคเอกชนไทยออกไปลงทุนในต่างประเทศ อ้างอิงตามงานวิจัยของฝ่ายวิจัยตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยว่าเหตุผลหลักมีอยู่ ๔ ประการ คือ ๑) เพื่อแสวงหาตลาดใหม่ ๒) เพื่อแสวงหาทรัพยากรธรรมชาติ วัตถุดิบ และแรงงานราคาถูก ๓) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต รวมทั้งเทคโนโลยี และ ๔) เพื่อกระจายความเสี่ยง

อย่างไรก็ตาม จากการตรวจสอบของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ พบว่าการลงทุนในต่างประเทศบางโครงการได้ก่อให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสังคม หลายกรณีเกิดการละเมิดสิทธิมนุษยชน เชื่อมโยงไปถึงการเยียวยาที่ไม่เป็นธรรม

มนตรี จันทวงศ์ กล่าวในที่ประชุมว่า มีหลายกรณีที่ชุมชนในพม่า กัมพูชา ได้รับผลกระทบจากโครงการต่างๆ แล้วร้องเรียนมายังหน่วยงานของประเทศไทยให้ร่วมตรวจสอบ โดยเฉพาะการร้องเรียนต่อคณะกรรมการสิทธิมนุษยชน เช่น โครงการปลูกอ้อยและจัดตั้งโรงงานน้ำตาล จังหวัดโอดอร์เมียนเจย โครงการท่าเรือน้ำลึกและเขตเศรษฐกิจพิเศษทวาย
ผลจากการตรวจสอบโดยคณะกรรมการสิทธิมนุษยชน ได้ส่งผลให้รัฐบาลไทยยอมรับอย่างเป็นทางการเป็นครั้งแรกว่า ได้เกิดสถานการณ์ปัญหาจากการลงทุน โดยมีมติคณะรัฐตรีวันที่ ๑๖ พฤษภาคม ๒๕๕๙ และ ๒ พฤษภาคม ๒๕๖๐ ต่อกรณีท่าเรือน้ำลึกและเขตเศรษฐกิจพิเศษทวาย กับกรณีโครงการปลูกอ้อยและจัดตั้งโรงงานน้ำตาล จังหวัดโอดอเมียนเจย ตามลำดับ ระบุให้มีการจัดตั้งกลไกกำกับดูแลการลงทุนในต่างประเทศของผู้ลงทุนสัญชาติไทย

tunthai4

หากการลงทุนดำเนินไปโดยขาดหลักไม่มีธรรมาภิบาล ผลของการลงทุนนั้นอาจคุกคามวิถีวัฒนธรรมและทรัพยากรธรรมชาติ (ภาพ : The Mekong Butterfly)

tunthai5

ชาวบ้านในเขตพะลึน ริมฝั่งทะเลอันดามัน  รวมกลุ่มกันแสดงจุดยืนคัดค้านโครงการโรงไฟฟ้าถ่านหินเย (ภาพ : The Mekong Butterfly)

หลายคนอาจนึกไม่ออกว่าการลงทุนของไทยในประเทศเพื่อนบ้านก่อให้เกิดผลกระทบอย่างไร ยกตัวอย่างโครงการเขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำฮัตจี ตั้งอยู่บนแม่น้ำสาละวิน รัฐกระเหรี่ยง ตามการศึกษาของการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทยระบุว่าจะทำให้เกิดน้ำท่วม ๖ หมู่บ้าน ขณะเดียวกันพื้นที่แถบนี้ยังมีความขัดแย้งระหว่างรัฐบาลพม่ากับกองกำลังกะเหรี่ยงเคเอ็นยู การสร้างเขื่อนอาจทำให้เกิดการหลบหนีการกวาดล้างเข้ามาในประเทศไทย และเราจะต้องแบกรับภาระในการดูแลผู้อพยพ

หรืออย่างกรณีโครงการสัมปทานที่ดินเพื่อปลูกอ้อยและทำน้ำตาล จังหวัดโอดอร์เมียนเจย ประเทศกัมพูชา โครงการนี้ทำให้เกิดการบังคับไล่รื้อและเผาทำลายบ้านเรือนในพื้นที่สัมปทาน มีการจับกุมและคุมขังผู้คัดค้าน

การลงทุนของไทยในต่างประเทศมีอยู่มากมายหลายโครงการ แต่ที่ถูกจับตาจากคณะอนุกรรมการด้านสิทธิมนุษยชนและฐานทรัพยากร รวมทั้ง คณะทำงานติดตามการลงทุนข้ามพรมแดนของไทย ว่าอาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและชุมชน รวมทั้งละเมิดสิทธิมนุษยชนมี ๑๒ โครงการ

แบ่งเป็นในพม่า ๖ โครงการ คือ เขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำฮัตจี รัฐกะเหรี่ยง, ท่าเรือน้ำลึกและเขตเศรษฐกิจพิเศษทวาย, โรงไฟฟ้าถ่านหินเย รัฐมอญ, เหมืองแร่ดีบุกเฮงดา เมืองมยิตตา, เหมืองถ่านหินบานชอง เมืองทวาย, โรงงานปูนซิเมนต์และโรงไฟฟ้าถ่านหินเมาะลัมใย รัฐมอญ

ในลาว ๓ โครงการ คือ เขื่อนไซยะบุรี แขวงไซยะบุรี, โรงไฟฟ้าถ่านหินสงหาลิกไนต์, เขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำปากแบ่ง

ในกัมพูชา ๒ โครงการ คือ สัมปทานที่ดินเพื่อปลูกอ้อยและทำโรงงานน้ำตาล จังหวัดเกาะกง, สัมปทานที่ดินเพื่อปลูกอ้อยและทำโรงงานน้ำตาล จังหวัดโอดอร์เมียนเจย
และในเวียดนาม ๑ โครงการ คือ โรงไฟฟ้าพลังงานความร้อนกวางจิ

ทั้ง ๑๒ โครงการนี้อาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อชุมชนและสิ่งแวดล้อม การละเมิดสิทธิมนุษยชน แม้ว่าจะทำให้เกิดการขับเคลื่อนทางเศรษฐกิจ เพราะเป็นโครงการขนาดใหญ่

ท้ายการประชุม ผู้แทนจากสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) ได้แสดงความเห็นที่น่าสนใจว่า “ในฐานะหน่วยงานที่ใกล้ชิดกับภาคเอกชน คิดว่าบริษัทที่ออกไปลงทุนต่างประเทศมีความเสี่ยงอยู่แล้ว ฉะนั้นเขาก็พยายามหลีกเลี่ยง ลดความเสี่ยงเหล่านี้ เราคงต้องมองในความเป็นกลางด้วยความเห็นใจทั้งสองฝ่าย สิ่งหนึ่งที่อยากให้คำนึงถึงคือความตั้งใจจริง ที่ไม่มีใครต้องการสร้างปัญหา”

ทั้ง ๑๒ โครงการกำลังถูกจับตา ว่าจะมีทิศทางดำเนินการอย่างไร

เก็บตกจากลงพื้นที่ การประชุม “ติดตามผลการดำเนินงานตามมติคณะรัฐมนตรีว่าด้วยการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนจากการลงทุนข้ามพรมแดนของไทยอันเกี่ยวเนื่องจากข้อเสนอแนะของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ” โดย คณะอนุกรรมการด้านสิทธิชุมชนและฐานทรัพยากร จันทร์ที่ ๑๑ กันยายน ๒๕๖๐ สำนักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ


tei

ฐิติพันธ์ พัฒนมงคล

อีกภาคหนึ่งของ “เจ้าชายหัวตะเข้” นักเขียนสารคดีที่เรียนจบมาด้านวิทยาศาสตร์ สนใจปัญหาสิ่งแวดล้อม สังคม และกีฬาเป็นพิเศษ




ผู้ดูแล และลงข้อมูลประจำเวบไซต์ sarakadee.com




Previous Article
12 กันยายน
Next Article
13 กันยายน




อังคาร-เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี...จากการลงพื้นที่ภาคสนาม ๒๙ พฤศจิกายน – ๕ ธันวาคม ๒๕๖๐ ได้รับเชิญจากมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม (มอส.) และเสมสิกขาลัย มูลนิธิเสถียรโกเศศ-นาคะประทีป ออกเดินทางสู่ทวาย เมืองเล็กๆ ตอนใต้พม่า
อังคาร-เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี...จากการลงพื้นที่ภาคสนาม ราว ๑ เดือนหลังถูกจับจากบ่อน้ำสาธารณะใกล้หาดเลพัง จ.ภูเก็ต สู่บ่อปูนภายในศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งเขต ๕ ถึงที่สุดผลตรวจสุขภาพและพันธุกรรมของ “จระเข้เลพัง” ก็ออกมา เป็นผลที่สร้างความผิดหวังและสมหวังให้กับใครหลายต่อหลายคน ๒๕ กันยายน ๒๕๖๐
อังคาร-เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี...จากการลงพื้นที่ภาคสนาม พล.ต.อ.สมยศ พุ่มพันธุ์ม่วง นายกสมาคมกีฬาฟุตบอลฯ และ พล.ต.อ.จักรทิพย์ ชัยจินดา ผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ ร่วมแถลงข่าวออกหมายจับ ๑๒ ผู้เกี่ยวข้องกับคดีล้มบอล  เมื่อบ่ายวันอังคารที่ ๒๑ พฤศจิกายน
อังคาร-เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี...จากการลงพื้นที่ภาคสนาม ที่มาภาพ : www.kingrama9.net/Journey กรุงเทพฯ ฝั่งตะวันตก ๑๒,๗๒๓ คัน ๕,๐๐๐ คัน ลานพุทธมณฑลสาย ๔ ๑,๙๘๖ คัน
อังคาร-เก็บตกจากลงพื้นที่ บางเรื่องที่ไม่ได้เขียนลงสารคดี...จากการลงพื้นที่ภาคสนาม การถ่ายรูปร่วมกับสัตว์ป่าทั้งแบบให้ผู้อื่นถ่ายให้ หรือถ่ายเองแบบ “เซลฟี่” กำลังได้รับความนิยมในอเมริกาใต้แถบลุ่มน้ำอเมซอน  นักท่องเที่ยวคงไม่รู้ว่าเบื้องหลังภาพถ่ายสุดประทับใจคือความเจ็บปวดของสัตว์ป่าจากการทารุณกรรมสัตว์ [ภาพ : องค์กรพิทักษ์สัตว์แห่งโลก (World Animal Protection)] รายงานเรื่อง “A